Test na prawa konsumenta: zwroty, reklamacje, gwarancja
00:00 Przerwij
Wiedza praktyczna · prawa

Test na prawa konsumenta: zwroty, reklamacje, gwarancja

Trzy działy odpowiadające trzem sytuacjom: chcę oddać towar, towar się zepsuł, i wszystko dookoła, gwarancja, ceny promocyjne, regulaminy. Sporo z tego zmieniło się w 2023 roku.

Pytania oparte na ustawie o prawach konsumenta, nie na poradnikach: te w dużej części podają jeszcze stan sprzed 2023 roku.

Każde pytanie ma wyjaśnienie, także wtedy, gdy odpowiedź była trafna.

Test przedstawia stan prawny, nie zastępuje porady w Twojej sprawie.

Wersja do druku z kluczem jest na dole strony.

Trzy przekonania, które trzeba odkręcić

Prawie wszystko, co „wiadomo” o zwrotach i reklamacjach, jest albo
nieaktualne, albo nigdy nie było prawdą.

  • „Mam 14 dni na zwrot”: tylko przy zakupie
    na odległość albo poza lokalem firmy. W sklepie stacjonarnym
    zwrot bez powodu jest dobrą wolą sprzedawcy, a nie Twoim prawem.
  • „Reklamuję z rękojmi”: przy sprzedaży konsumenckiej
    rękojmi z Kodeksu cywilnego już nie ma. Od 2023 roku podstawą jest
    brak zgodności towaru z umową. Rękojmia została dla umów
    między firmami i między osobami prywatnymi.
  • „Gwarancja to to samo co reklamacja”: nie. Gwarancja
    jest dobrowolna i pochodzi od gwaranta, najczęściej
    producenta. Uprawnień wobec sprzedawcy nie wyłącza i nie skraca.

Cztery liczby, które załatwiają większość sporów

  • Dwa lata: tyle sprzedawca odpowiada za niezgodność
    towaru z umową.
  • Dwa lata domniemania: przez ten czas to
    sprzedawca musi udowodnić, że wada powstała później.
    Przed 2023 rokiem było to dwanaście miesięcy i większość poradników w sieci
    wciąż podaje starą liczbę.
  • 14 dni na odpowiedź na reklamację. A jeśli sprzedawca
    nie odpowie: uważa się, że reklamację uznał. To jest
    najmocniejszy i najmniej znany przepis w całej ustawie.
  • 14 dni na zwrot pieniędzy po odstąpieniu od umowy.
    Sprzedawca może wstrzymać się do otrzymania towaru albo dowodu jego
    odesłania.

Kolejność żądań przy reklamacji nie jest dowolna

Ustawa układa środki w wyraźnym porządku. Najpierw naprawa albo
wymiana
; sprzedawca może zamienić jedno na drugie, jeśli sposób
wybrany przez klienta byłby niemożliwy albo nadmiernie kosztowny.

Obniżenie ceny albo odstąpienie od umowy przychodzi
dopiero wtedy, gdy sprzedawca odmówił naprawy, nie naprawił skutecznie, wada
wróciła, albo z jego zachowania wyraźnie wynika, że nic nie zrobi. Jest jeden
skrót: gdy niezgodność jest istotna, można żądać zwrotu
pieniędzy od razu.

Trzydzieści dni zamiast czternastu

Mało kto o tym wie, a dotyczy najbardziej narażonych osób. Jeśli umowę
zawarto podczas nieumówionej wizyty przedstawiciela w domu
albo na wycieczce, termin na odstąpienie wynosi
30 dni, a nie czternaście. Ustawa osobno zakazuje też
zawierania umów o usługi finansowe na pokazach i wycieczkach.

Przepis, którego nie ma w poradnikach

Jednoosobowa firma, która kupuje coś bez związku z zawodowym
charakterem swojej działalności
, korzysta z praw konsumenta przy
reklamacji i zwrocie. Fryzjer kupujący na firmę drukarkę reklamuje ją jak
konsument: decyduje to, czy zakup ma dla niego charakter zawodowy, co ocenia
się na podstawie wpisu w rejestrze działalności.

Ceny: co musi być pokazane

Przy każdej ogłoszonej obniżce sprzedawca musi podać najniższą cenę
z 30 dni przed obniżką
. Zasada obowiązuje od 1 stycznia 2023 roku
i powstała po to, żeby ukrócić podnoszenie ceny na tydzień przed
„promocją”.

Druga rzecz: gdy cena na półce różni się od ceny w kasie,
obowiązuje ta korzystniejsza dla klienta. Trzecia: dopłata za płatność kartą
nie może przekraczać kosztu, jaki sprzedawca sam ponosi.

Gdy sprzedawca nie chce współpracować

Bezpłatnej pomocy udziela miejski albo powiatowy rzecznik
konsumentów
: występuje do przedsiębiorcy w Twoim imieniu. Działa też
polubowne rozwiązywanie sporów przy Inspekcji Handlowej. Warto pamiętać
o dwóch rzeczach: reklamację składa się na trwałym nośniku
(mail wystarczy), a odpowiedź sprzedawcy też musi mieć taką formę, dzięki
temu milczenie da się później wykazać.